Çin hükümeti, 2026 yılında ekonomiyi canlandırmak için iç talebi artırma, istihdamı koruma ve yeni üretken güçleri (yeni nesil sanayi ve teknoloji) geliştirme ekseninde kapsamlı bir politika paketi uygulamaktadır. İşte ana başlıklar:
1. İstihdamın Korunması ve Artırılması
Çin, 2026’da rekor seviyede (yaklaşık 12,7 milyon) üniversite mezununun iş gücüne katılacağını öngörerek güçlü bir istihdam paketi açıkladı:
-
Devlet destekli istihdam programları: KOBİ’lerin işçi alımını teşvik etmek için sigorta prim iadeleri ve sübvansiyonlar sağlanıyor.
-
Kamu sektörü ve devlet kurumları: Kamu sektörü ve devlete ait işletmelerin, üniversite mezunlarına yönelik işe alım kotasını %5’in üzerinde artırması zorunlu kılındı.
-
Yeni çalışma modellerinin korunması: Platform çalışanları (kurye, şoför vb.) için iş kazası sigortası pilot uygulamaları genişletiliyor.
2. Tüketimin ve İç Talebin Canlandırılması
2026 yılının en önemli önceliği iç tüketimi artırmak. Bu amaçla:
-
Dayanıklı tüketim mallarında yenileme teşviki: Otomobil, beyaz eşya ve mobilya gibi ürünlerde “eskiyi yenile” kampanyası için 250 milyar yuan (yaklaşık 1 trilyon TL) tutarında özel hazine bonosu tahsis edildi. Bu program 2026 Nisan ortası itibarıyla 70 milyon tüketiciye ulaştı ve 500 milyar yuan‘ın üzerinde satış hacmi yarattı.
-
Tüketici kredilerinde faiz sübvansiyonu: Merkezi hükümet, 100 milyar yuan‘lık bir fonla tüketici kredilerinin faiz oranlarını düşürdü. Örneğin, bazı kişisel ihtiyaç kredilerinde yıllık faiz oranı %3’ten %2’ye çekildi.
-
Hane halkı gelirini artırma planı: Düşük ve orta gelirli grupların alım gücünü artırmak için özel bir gelir artırma programı başlatıldı.
3. Yeni Üretken Güçler ve Sanayi Yükseltmesi
Çin, uzun vadeli büyümeyi sağlamak için teknoloji ve yeniliğe odaklanıyor:
-
“Yapay Zeka +” eylem planı: Yapay zekanın imalat, lojistik, sağlık ve finans gibi sektörlerle entegrasyonu hızlandırılıyor. Bu kapsamda veri etiketleyiciler ve yapay zeka eğitmenleri gibi yeni meslekler destekleniyor.
-
Stratejik sektörlere yatırım: Yarı iletken, havacılık, biyoteknoloji, düşük irtifa ekonomisi (insansız hava araçları vb.), kuantum teknolojileri ve 6G gibi geleceğin sektörlerine öncelikli destek veriliyor.
-
Firmaların teknolojik dönüşümüne faiz desteği: Firmaların ekipman yenileme ve dijital dönüşüm yatırımları için kullandıkları kredilere %1,5 oranında ek faiz sübvansiyonu sağlanıyor. Tek bir firmanın alabileceği yıllık sübvansiyon limiti 50 milyon yuan‘a çıkarıldı.
4. Mali ve Parasal Genişleme
Makro politikalar 2026’da belirgin şekilde daha destekleyici:
-
Genişletici mali politika: 2026 yılı merkezi hükümet bütçe açığının GSYH’ye oranı %4 olarak belirlendi. Toplam kamu harcamalarının ilk kez 30 trilyon yuan‘ı aşması bekleniyor.
-
Özel hazine bonoları: 1,3 trilyon yuan tutarında uzun vadeli özel hazine bonosu ve 4,4 trilyon yuan yerel yönetim özel tahvili ihraç edilecek. Bu kaynaklar altyapı, ulusal güvenlik ve büyük stratejik projeler için kullanılacak.
-
Para politikası: Merkez bankası, rezerv zorunluluğu oranlarını ve faiz oranlarını esnek bir şekilde ayarlayarak piyasadaki likiditeyi yeterli düzeyde tutmayı hedefliyor.
5. Dışa Açılımın Derinleştirilmesi
Küresel ticaretteki belirsizliklere rağmen Çin, yabancı yatırımcılara yönelik kapılarını daha da açıyor:
-
Yabancı yatırıma açık sektörler: Telekomünikasyon (katma değerli hizmetler), biyoteknoloji ve yabancı sermayeli hastaneler gibi alanlarda yeni pilot serbestleşmeler hayata geçiriliyor.
-
İthalatın teşviki: Sadece ihracat değil, tarım ürünleri, kaliteli tüketim malları ve ileri teknoloji ekipman ithalatı da destekleniyor.
PERAKENDE SEKTÖRÜNÜ CANLANDIRMAK İÇİN ALINAN KARARLAR
Çin, perakende satışları canlandırmak ve tüketici harcamalarını artırmak için 2026 yılında “Güçlü İç Talep” stratejisi kapsamında kapsamlı bir eylem planı uygulamaktadır. Bu plan, tüketicilerin alım gücünü artırmak, cazip ürün ve hizmetler sunmak ve daha iyi bir alışveriş ortamı yaratmak üzerine kurulmuştur.
İşte perakende satışları canlandırmak için hayata geçirilen temel politikalar:
💰 Tüketici Alım Gücünü Doğrudan Artıran Tedbirler
- Eskiye-Yeniye Değişim Programı (消费品以旧换新): Bu programın kapsamı genişletilerek otomobil, beyaz eşya, dijital ürünler ve akıllı cihazlar gibi dayanıklı tüketim mallarını kapsayacak şekilde genişletilmiştir. 2026 yılı için bu programa 250 milyar yuan tutarında özel hazine bonosu ayrılmıştır. Program, hem tüketicilerin harcama yapmasını teşvik etmekte hem de perakendecilerin stoklarını yenilemesine yardımcı olmaktadır.
- Tüketici Kredilerinde Faiz Desteği: Perakende harcamalarını daha da kolaylaştırmak için kişisel tüketim kredilerine uygulanan faiz oranları sübvanse edilmektedir. Bu sayede tüketicilerin, özellikle yüksek fiyatlı ürünleri satın almak için kredi kullanma maliyetleri düşürülmektedir.
- Hane Halkı Gelirini Artırma Planı: Orta ve düşük gelirli grupların alım gücünü kalıcı olarak iyileştirmek için şehir ve kırsal kesimde yaşayanların gelirlerini artırmaya yönelik programlar uygulanmaktadır. Bu, tüketimin temel itici gücünü güçlendirmeyi hedeflemektedir.
🛍️ Satışları ve Cazibeyi Artıran Kampanya ve Etkinlikler
- “Çin’de Alışveriş (购在中国)” Kampanyası: 2026 yılı boyunca ülke genelinde 20’den fazla özel etkinlik düzenlenmesi planlanmaktadır. Bu etkinlikler, yalnızca yerel tüketimi canlandırmakla kalmayıp, aynı zamanda Çin’in küresel bir alışveriş merkezi olarak cazibesini de artırmayı amaçlamaktadır.
- Hediye Çekilişli Fatura (有奖发票) Uygulaması: Tüketicileri fatura istemeye teşvik etmek ve harcama yapma isteklerini artırmak amacıyla bazı pilot şehirlerde fatura karşılığında hediye çekilişi uygulaması başlatılmıştır.
🏙️ Alışveriş Deneyimini ve Ortamını İyileştiren Düzenlemeler
- Yeni Alışveriş Sahne ve Deneyimleri (消费新场景): Tüketimi sadece ürün satın almanın ötesine taşımak için “turizm+”, “yemek+”, “spor+” gibi temalar etrafında şekillenen yeni ve deneyimsel alışveriş ortamları yaratılıyor. Bu kapsamda 50 civarında şehirde “ilk çıkış ekonomisi (首发经济)” ve sürükleyici deneyimler gibi alanlarda pilot uygulamalar başlatılmıştır.
- Uluslararası Tüketim Merkezlerinin Geliştirilmesi: Büyük şehirlerin uluslararası standartlarda tüketim merkezleri haline getirilmesi için çalışmalar hızlandırılmıştır. Ayrıca, yabancı turistler için alışveriş deneyimini kolaylaştırmak adına 15 pilot şehirde uluslararası standartlara uygun tüketim ortamı oluşturulması hedeflenmektedir.
- Hizmet Sektöründe Tüketimin Teşviki: Sadece ürün değil, aynı zamanda hizmet tüketimi de (eğlence, sağlık, spor, turizm, yeme-içme) büyük bir öncelik taşımaktadır. “Hizmet Tüketiminde Kalite ve Halkın Refahını Artırma” kampanyası ile bu alanlardaki arz kalitesinin ve çeşitliliğinin artırılması hedeflenmektedir